|
|
|
|
|
Spitalet mėsojnė qasjen ndaj migrantėve Tė kuptosh tjetrin ėshtė shėruese BERNĖ. (24.10.06) Po qe se njerėzit nga kulturat dhe hapėsirat e tjera gjuhėsore do tė trajtoheshin mė mirė, a mund tė ulėte kjo gjė edhe shpenzimet nė njė periudhė jo tė largėt kohore? Njė manual bashkė me njė film qė e shoqėron atė do t'u ndihmojnė spitaleve se si t'u qasen migrantėve gjatė pėrballjes me nevoja tė veēanta. Sa i pėrket shėndetit, migrantėt nė Zvicėr nuk kanė shanse tė barabarta si vendėsit, tha para mediave nė Bernė Thomas Spang, shef i seksionit Barazia e shanseve dhe shėndetėsia nė BAG. Ata pėrfaqėsohen mbiproporcionalisht tek shtresat e ulėta si dhe tek grupimet profesionale tė keqklasifikuara. Ata shpesh jetojnė nė kushtet e njė risku tė lartė shėndetėsor. Pastaj ata nuk e kanė tė lehtė qė tė angazhohen pėr interesat e tyre. Jo vetėm pengesat gjuhėsore, por edhe ato sociokulturore, ua ndėrpresin atyre rrugėn pėr tek sistemi shėndetėsor zviceran. Fushatat parandaluese si dhe informacionet shėndetėsore i pėrfshijnė nė masė tė pamjaftueshme migrantėt. Informacionet pėr organet drejtuese Manuali "Diversiteti dhe barazia e shanseve" si dhe filmi shoqėrues i shoqatės spitalore H+ si dhe i Entit federal pėr shėndetėsi (BAG) duhet tė ofrojnė ndihmėn e nevojshme. Ato u dedikohen organeve drejtuese tė spitaleve, klinikave dhe qendrave kurative. Libri dhe filmi u prezantuan nė Bernė. Pėr nevojė tė librit janė vlerėsuar pėrvojat nga projekti Migrant-Friendly Hospitals (spitalet miqėsore pėr tė huaj). Psh. ēėshtja e pėrkthimit: sipas rastit mund tė ftohen familjarėt e pacientit, bashkėpunonjėsit poliglotė ose pėrkthyesit. Mjete tė tjera ndihmėse janė piktogramet dhe fjalorėt. Kurset profesionale duhet t'u ofrojnė bashkėpunonjėsve sigurinė e duhur pėr pėrballjen me pacientė me prejardhje, gjuhė, apo religjion tė huaj si dhe nga shtresa tė ndryshme sociale. Nė kėtė mėnyrė do tė evitoheshin stresi dhe reagimet e gabuara. Kjo do tė ēonte nė njė efiēencė mė tė madhe dhe njėkohėsisht te njė kosto mė e ulėt e kurimit. Nė manual ėshtė i integruar dhe filmi dokumentar i xhiruar nė "Spitalin ishullor" tė Bernės me titull "Tė kuptosh tjetrin ėshtė shėruese". Ai tregon shembuj nga tre klinika se si pėrjetohet spitali nga folėsit e gjuhėve jo-zvicerane. Siē njofton drejtoria e spitalit, mė 2005, nė "Ishullin" e Bernės, pothuajse ēdo i pesti, ose mbi 27.036 pacientė, ishin migrantė ose migrante. Pėr ēdo vit pėr pėrkthyes profesionalė shpenzohen rreth 300.000 franga. Kjo shumė nuk mbulohet nga tė ardhurat e sigurimeve dhe as qė mjafton deri nė fund. Diagnozat shumė komplekse kėrkojnė jo vetėm njė njohje kompetente profesionale, por edhe shumė kohė. snc shqip: bislim elshani zvicra sot >>> lajme tetor 2006 >>> |